.

 

Post Ads
  Advertiser Guide















 
 

Cảnh giác với ngộ độc măng tươi

  • Add to Facebook
  • Add to Twitter
  • Add to Myspace
       
   


Vừa qua, Khoa hồi sức cấp cứu Nhi, Bệnh viện Xanh Pôn, Hà Nội cứu sống một cháu bé 9 tháng tuổi bị ngộ độc măng cấp. Trước đó, gia đ́nh cho trẻ uống nước măng tươi giă nát để hạ sốt theo kinh nghiệm của hàng xóm. Trẻ đến viện trong t́nh trạng ngừng thở, nổi vân tím toàn thân, co giật, duỗi cứng, hôn mê...

Ăn măng tươi chưa chế biến kỹ dễ bị ngộ độc

Bệnh nhân là Dương Quang T., 9 tháng tuổi, ở Đông Anh - Hà Nội. Trẻ bị sốt khoảng 3 ngày, gia đ́nh sốt ruột, được hàng xóm mách bảo lấy măng tre tươi giă nhỏ rồi lọc nước cho uống sẽ khỏi bệnh. Sau khi uống chưa đầy 30 phút, trẻ xuất hiện nôn, khó thở, co giật, rồi hôn mê. Gia đ́nh đưa cháu đến Bệnh viện Đông Anh cấp cứu, được các bác sĩ đặt ống thở nội khí quản, bóp bóng rồi chuyển ngay đến Khoa Hồi sức cấp cứu khi Bệnh viện Xanh Pôn.

Tại Bệnh viện Xanh Pôn, t́nh trạng của cháu hết sức nguy kịch, tím toàn thân, nhịp tim đập nhanh và không đều, co giật, duỗi cứng, hôn mê, các xét nghiệm biểu hiện t́nh trạng rối loạn toan chuyển hóa nặng. Qua thăm khám và hỏi bệnh, các bác sĩ chẩn đoán trẻ bị nhiễm độc cyanide do uống nước măng tươi.

Trẻ được hồi sức tích cực, cho thở máy, chống co giật, chống toan chuyển hóa, loại bỏ độc chất bằng rửa dạ dày và dùng các thuốc tiêm truyền qua đường tĩnh mạch. Sau 4 giờ hồi sức cấp cứu, trẻ hết co giật, thở được, t́nh trạng ổn định dần. Sau 12 giờ trẻ tỉnh hoàn toàn, bú được, đă thoát khỏi t́nh trạng nguy hiểm...

Tại sao lại ngộ độc măng tươi?

Cyanide là một gốc acid (-CN) mà hợp chất của nó bao gồm các muối hoặc acid, có đặc tính rất độc, liều gây tử vong qua đường tiêu hóa là 1mg/kg trọng lượng cơ thể.

Trong măng tươi có chứa hàm lượng cyanide rất cao, khoảng 230mg/kg măng củ. Khi người ăn phải măng có chứa nhiều cyanide, dưới tác động của các enzym đường tiêu hóa, cyanide ngay lập tức biến thành acid cyanhydric (HCN), là một chất cực độc với cơ thể.

Trong cơ thể, cyanide tác động lên chuỗi hô hấp tế bào bằng cách làm bất hoạt các enzym sắt của cytocromoxydase hoặc warburgase, là nguyên nhân gây t́nh trạng thiếu ôxy tế bào và toan chuyển hóa nặng.

Biểu hiện của ngộ độc măng tươi

Tùy theo hàm lượng cyanide có trong măng tươi mà người ăn phải có biểu hiện ngộ độc ở mức độ nặng, nhẹ khác nhau. Các triệu chứng thường xuất hiện sau khi ăn măng khoảng từ 5-30 phút. Trường hợp nhẹ, biểu hiện sợ hăi, lo lắng, chóng mặt, đau đầu, rối loạn ư thức, buồn nôn, nôn, kích thích niêm mạc đường hô hấp...

Trường hợp nặng, biểu hiện co giật, cứng hàm, duỗi cứng, giăn đồng tử, suy hô hấp, tím tái, hôn mê. Nặng hơn nữa sẽ ngừng thở, tim đập nhanh và không đều, rối loạn dẫn truyền nhĩ thất, là nguyên nhân chính gây tử vong sau vài phút nếu không được cấp cứu kịp thời.

Xử trí ngộ độc măng

Khi người ăn nhiều măng xuất hiện các dấu hiệu trên, cần giúp nạn nhân nôn ngay, làm hô hấp nhân tạo nếu ngừng thở, chuyển ngay nạn nhân đến trung tâm y tế gần nhất.

Tại các cơ sở y tế, ngay lập tức giải quyết t́nh trạng suy hô hấp, chống toan chuyển hóa, chống co giật, loại bỏ độc chất trong máu và trong đường tiêu hóa.

Một trong những đặc tính quan trọng của cyanide là bị bất hoạt bởi đường glucose nhờ tạo ra hợp chất C7H13O6N ít độc. Bởi vậy phương pháp truyền đường glucose tĩnh mạch vừa có tác dụng chống toan chuyển hóa, vừa có tác dụng loại bỏ độc chất.

Trước đây, để loại bỏ độc chất nhằm tránh tác động vào chuỗi hô hấp tế bào, người ta sử dụng xanh methylen tiêm tĩnh mạch. Các nghiên cứu gần đây cho thấy, khi tiêm xanh methylen gây ra t́nh trạng giả methemoglobin, lại làm ảnh đến chuỗi hô hấp tế bào nên phương pháp này không c̣n thích hợp. Có thể sử dụng vitamin B12 để loại bỏ độc chất thay cho xanh methylen theo phương pháp kinh điển.

Đề pḥng ngộ độc măng

Măng là một thực phẩm ưa thích của người dân Việt Nam ở cả nông thôn cũng như thành thị, đặc biệt trong các bữa cỗ hay các dịp lễ tết. Tuy nhiên, nếu sử dụng măng không đúng cách sẽ hết sức nguy hiểm, làm ảnh hưởng đến sức khỏe và có thể gây tử vong.

Mỗi kg măng củ có chứa khoảng 230mg cyanide, có thể gây tử vong ngay tức th́ cho hai trẻ em hơn một tuổi. Khi luộc sôi khoảng 12 giờ, hàm lượng cyanide vẫn c̣n khoảng 160mg trong mỗi kg. Nhưng nếu luộc và ngâm nước lâu ngày, khi măng đă ngả màu vàng và mùi chua, th́ hàm lượng cyanide chỉ c̣n chưa đầy 9mg trong mỗi kg.

Đến nay, chưa có tài liệu nào hướng dẫn cách chế biến măng để bảo đảm an toàn, nhưng căn cứ vào kinh nghiệm dân gian và đặc tính hàm lượng cyanide trong măng, để tránh ngộ độc khi ăn măng th́ cách tốt nhất là phải luộc măng thật kỹ, khi luộc thay nước nhiều lần, ngâm măng đủ thời gian trước khi sử dụng.

Những quan niệm sai lầm như uống nước măng tươi để hạ sốt và chữa bệnh, măng không nên nấu kĩ v́ sợ mất chất, măng ngâm dấm chưa đủ thời gian đă ăn... sẽ là những nguyên nhân chính gây nên t́nh trạng ngộ độc măng nguy hiểm.

   
   
> Back to Top

>> more in Những Điều Cần Biết

   
 
   
 
 
  © Copyright 2008 by oanhtuti.com. All Rights Reserved.